Twój dostęp nie jest aktywny. Skorzystaj z oferty i zapewnij sobie dostęp do wszystkich treści.


Czytaj i słuchaj bez ograniczeń. Zaloguj się lub skorzystaj z naszej oferty

Ziemia, część 4.

Człowiek, wyrodne dziecko matki natury

autor Tomasz Ulanowski
2.06.2022
Samica orangutana z dzieckiem w lesie deszczowym na Borneo w Indonezji, fot. Sergey Uryadnikow / ISTOCKPHOTO

Doprowadziliśmy do szóstego wielkiego wymierania. Tymczasem los gatunku ludzkiego jest ściśle powiązany z resztą świata ożywionego. Czy zdążymy na czas nauczyć się o niego dbać?

Figowiec kostarykański to urodzony morderca, który rośnie odwrotnie niż nasze drzewa – pnączami z góry na dół. Podobnie jak w przypadku wielu innych gatunków figowców jego życie zaczyna się od nasiona, które wydalone wraz z kałem przez ptaka czy inne zwierzę trafia na gałąź drzewa gospodarza. To na niej kiełkuje i długo rośnie jako tak zwany epifit – roślina żyjąca na innej roślinie. Jego korzenie wytrwale dążą jednak do powierzchni Ziemi.

 

PRZECZYTAJ POPRZEDNIE CZĘŚCI CYKLU ZIEMIA:
⇨ Energia, prawdziwa Waluta Wszechświata 
⇨ Atmosfera czarna od węgla
⇨ Jak nakarmić świat?

 

Kiedy do niej docierają, figowiec zaczyna się rozrastać wokół drzewa gospodarza, coraz bardziej je zasłaniając, aż w końcu je dusi, odcinając mu dostęp do światła słonecznego i powietrza. Stąd pnie wielu dorosłych figowców, sięgających wysokości 30 metrów bądź więcej, są puste w środku. Martwe drzewa, na których się kiedyś opierały, są powoli, ale nieuchronnie rozkładane przez bezkręgowce i mikroorganizmy, a ich materia zostaje ponownie wprowadzona do obiegu węgla w przyrodzie. Tak się kręci karuzela życia.

Figowiec kostarykański, fot. Eelco Böhtlingk / UNSPLASH

Rozmnażanie się figowców zależy od symbiotycznych gatunków bleskotek, po angielsku zwanych fig wasps – osami figowymi. Larwy bleskotek rozwijają się wewnątrz fig – tego, co my postrzegamy jako owoce, a co tak naprawdę jest skorupą otaczającą kwiaty (i dającą pożywienie larwom). Samce wykluwają się pierwsze.

Dostęp online

Zapewnij sobie dostęp online do wszystkich tekstów, nagrań audio i wersji na czytniki.

Skorzystaj z oferty

Zapładniają niewyklute jeszcze samice i giną. Kiedy wykluwają się samice, opuszczają swoje rodzime figi, zabierając ze sobą pyłek kwiatowy. Przedostają się do kolejnych owoców i składają w nich jaja, jednocześnie zapylając wewnętrzne kwiaty. Potem giną. Owoce są zjadane przez zwierzęta, które następnie rozsypują z kałem nasiona na kolejne drzewa tropikalnej puszczy.

Chcesz przeczytać do końca? Wykup dostęp online

Zapewnij sobie dostęp do ulubionych tekstów, nagrań audio, a także miesięcznika w wersji na czytniki.

Wykup dostęp online

Newsletter

Pismo na bieżąco

Nie przegap najnowszego numeru Pisma i dodatkowych treści, jakie co miesiąc publikujemy online. Zapisz się na newsletter. Poinformujemy Cię o najnowszym numerze, podcastach i dodatkowych treściach w serwisie.

* pola obowiązkowe

SUBMIT

SPRAWDŹ SWOJĄ SKRZYNKĘ E-MAIL I POTWIERDŹ ZAPIS NA NEWSLETTER.

DZIĘKUJEMY! WKRÓTCE OTRZYMASZ NAJNOWSZE WYDANIE NASZEGO NEWSLETTERA.

Twoja rezygnacja z newslettera została zapisana.

WYŁĄCZNIE DLA OSÓB Z AKTYWNYM DOSTĘPEM ONLINE.

Zaloguj

ABY SIĘ ZAPISAĆ MUSISZ MIEĆ WYKUPIONY DOSTĘP ONLINE.

Sprawdź ofertę

-

-

-

  • -
ZAPISZ
USTAW PRĘDKOŚĆ ODTWARZANIA
0,75X
1,00X
1,25X
1,50X
00:00
50:00