Twój dostęp nie jest aktywny. Skorzystaj z oferty i zapewnij sobie dostęp do wszystkich treści.


Czytaj i słuchaj bez ograniczeń. Zaloguj się lub skorzystaj z naszej oferty

Esej Kultura

Świat po męskości? Etapy żałoby i możliwe scenariusze

Demokratyczne i sprawne państwo musi zrozumieć, że pośród różnych końców, jakich doświadcza nasza epoka, mamy też do czynienia z kresem męskości, jaką dotychczas znaliśmy. Powrotu raczej nie będzie. Wojciech Śmieja przygląda się zmianie wizerunku i znaczenia męskości.
rysunek KRZYSZTOF STĘPNIEWSKI
POSŁUCHAJ

Warto odnotować, że o ile mężczyźni dość często wskazywali żonę jako powód do dumy lub swój sukces, o tyle żadna z rozmówczyń nie opowiedziała w ten sposób o swoim mężu (partnerze).

Mirosława Marody i inni, Społeczeństwo na zakręcie. Zmiany postaw i wartości Polaków w latach 1990–2018 , Warszawa 2021

Dziesięć lat temu grupka polskich młodych nacjonalistów z zasłoniętymi twarzami i światowej sławy amerykański (dziś już emerytowany) socjolog mieli zdumiewająco podobną intuicję i podobne wyczucie chwili. Nacjonaliści podczas protestu pod Pałacem Kultury i Nauki w Warszawie wywiesili słynny transparent „Chcemy męszczyzn, a nie cioty”, socjolog zaś opublikował książkę pod tytułem Angry White Men. American Masculinity at the End of an Era ( Wściekli biali mężczyźni. Amerykańska męskość u schyłku epoki ). Transparent został obśmiany za ortografię – nie tylko w liberalnych mediach, ale nawet w tak prawicowych jak wPolityce.

Dostęp online
Czytaj i słuchaj bez ograniczeń. Kup

Książka socjologa doczekała się wielu dyskusji, paneli, debat, polemik, recenzji, a pierwszy człon jej tytułu stał się w publicystyce „Time’a”, „Newsweeka” czy „Guardiana” zwrotem niemalże obiegowym. Powtórne wydanie książki w roku wyboru Donalda Trumpa na prezydenta (2017) przysporzyło jej popularności. Autor Angry White Men, Michael Kimmel, oferując wciągającą narrację portretującą amerykańskich prawicowców, stał się z dnia na dzień medialnym prorokiem, gdyż jakoby przewidział polityczny triumf króla nieruchomości. A jednak, śmiem twierdzić, jego książka pozostała niedoczytana tak samo jak transparent, z którego pamiętamy głównie ów błąd.

Zarówno bowiem Kimmel, jak i młodzi narodowcy odczytali znaki czasu, których waga jest większa niż polityczna koniunktura zapewniająca sukcesy konserwatywnej prawicy. Według Kimmela po prostu kończy się pewna era. Według narodowców żyjemy już w czasie deficytu mężczyzn (w domyśle: prawdziwych), którzy zaczęli tajemniczo znikać ze społecznego horyzontu, zastępowani przez „cioty”.

W obronie prawdziwej męskości

W 2018 roku miałem okazję gościć jako visiting scholar w założonym przez Kimmela Center for the Study of Men and Masculinities na Uniwersytecie Stony Brook pod Nowym Jorkiem. Ośrodek zajmował kilka pokoi na czwartym piętrze budynku wydziału nauk społecznych. Ruch wewnątrz nie był przesadny: przewijała się tam studiująca młodzież, urzędowały osoby z administracji, kadra akademicka wpadała na zajęcia. Można było się rozsiąść na wygodnej, czerwonej kanapie w pokoju pracowniczym, poczytać fachową literaturę, poprzeglądać nowości, napić się kawy, przeskrollować wiadomości.

Gdy pewnego listopadowego dnia wyszedłem z windy, zaskoczyło mnie nerwowe poruszenie. Ktoś minął mnie bez słowa i zwyczajowego uśmiechu, ktoś inny – wyraźnie wzburzony – rozmawiał przez telefon. Po korytarzu w tę i we w tę chodzili faceci ze śrubokrętami, wkręcając i wykręcając coś przy drzwiach i biurkach. Z drzwi do naszego pomieszczenia zniknęła tabliczka informacyjna. Zdziwiło mnie to, ale wszedłem jak zwykle.

W pokoju siedział blady jak ściana Robby Cserni, doktorant, który opiekował się mną podczas mojego trzymiesięcznego stażu. Zapytałem, o co chodzi. Robby przesunął ekran …

Ten artykuł jest dostępny tylko dla osób z aktywną prenumeratą lub dostępem online.

W „Piśmie” bierzemy odpowiedzialność za słowo. Każdy tekst przed publikacją przechodzi wielostopniowy proces redakcji i fact-checkingu. To wymaga czasu i pracy całego zespołu. Zamów prenumeratę lub dostęp online. Istniejemy dzięki osobom takim jak Ty.

Dostęp online

Wersja audio i na czytniki , dostęp do aplikacji i serwisu (bez reklam).


8,99 / miesiąc

Prenumerata

Co miesiąc papierowe wydanie w Twojej skrzynce, darmowa dostawa i dostęp online.


14,99 / miesiąc

Eseje w „Piśmie” powstają dzięki wsparciu Fundacji Jana Michalskiego.

Newsletter

Pismo na bieżąco

Nie przegap najnowszego numeru Pisma i dodatkowych treści, jakie co miesiąc publikujemy online. Zapisz się na newsletter. Poinformujemy Cię o najnowszym numerze, podcastach i dodatkowych treściach w serwisie.

* pola obowiązkowe

SUBMIT

SPRAWDŹ SWOJĄ SKRZYNKĘ E-MAIL I POTWIERDŹ ZAPIS NA NEWSLETTER.

DZIĘKUJEMY! WKRÓTCE OTRZYMASZ NAJNOWSZE WYDANIE NASZEGO NEWSLETTERA.

Twoja rezygnacja z newslettera została zapisana.

WYŁĄCZNIE DLA OSÓB Z AKTYWNYM DOSTĘPEM ONLINE.

Zaloguj

ABY SIĘ ZAPISAĆ MUSISZ MIEĆ WYKUPIONY DOSTĘP ONLINE.

Sprawdź ofertę

DZIĘKUJEMY! WKRÓTCE OSOBA OTRZYMA DOSTĘP DO MATERIAŁU PISMA.

Newsletter

Pismo na bieżąco

Nie przegap najnowszego numeru Pisma i dodatkowych treści, jakie co miesiąc publikujemy online. Zapisz się na newsletter. Poinformujemy Cię o najnowszym numerze, podcastach i dodatkowych treściach w serwisie.

* pola obowiązkowe

SUBMIT

SPRAWDŹ SWOJĄ SKRZYNKĘ E-MAIL I POTWIERDŹ ZAPIS NA NEWSLETTER.

DZIĘKUJEMY! WKRÓTCE OTRZYMASZ NAJNOWSZE WYDANIE NASZEGO NEWSLETTERA.

Twoja rezygnacja z newslettera została zapisana.

WYŁĄCZNIE DLA OSÓB Z AKTYWNYM DOSTĘPEM ONLINE.

Zaloguj

ABY SIĘ ZAPISAĆ MUSISZ MIEĆ WYKUPIONY DOSTĘP ONLINE.

Sprawdź ofertę

DZIĘKUJEMY! WKRÓTCE OSOBA OTRZYMA DOSTĘP DO MATERIAŁU PISMA.

-

-

-

  • -
ZAPISZ
USTAW PRĘDKOŚĆ ODTWARZANIA
0,75X
1,00X
1,25X
1,50X
00:00
50:00