Wersja audio
Rysunek Anna Głąbicka
W swojej książce Wszystko o miłości. Nowe wizje amerykańska feministka i eseistka bell hooks pisze, że wszyscy chcemy lepiej poznać miłość. „Chcemy wiedzieć, co to znaczy kochać i co możemy zrobić, by kochać i być kochanymi” (przeł. Karolina Iwaszkiewicz). Chcemy wierzyć, że miłość uleczy każdą ranę, a także chcemy ją dawać, wręcz rozdawać na lewo i prawo. Czy mądrze i zawsze zasadnie? To inna kwestia. Bo czy można pokochać bezwarunkowo kogoś, kogo właśnie poznaliśmy? Albo czy można wybaczyć absolutnie wszystko w imię miłości? Dać drugą szansę? Czy miłość do przyjaciela może równać się tej romantycznej? I kiedy postawić miłość do siebie na pierwszym miejscu? Na te i wiele innych pytań spróbowaliśmy odpowiedzieć w Wydaniu Specjalnym „Pisma”, które trzymacie w rękach.
Podążamy w nim przetartymi ścieżkami, przyglądając się im na nowo, z dystansu i z refleksją. Dlatego, gdy Patrycja Pustkowiak, a raczej jej literacka bohaterka, idzie na randkę z Tindera, która wygląda jak w krzywym zwierciadle, uśmiechamy się, bo znamy wiele takich historii. Robi nam się jednak mniej do śmiechu, gdy Jakub Wątor, dziennikarz zajmujący się między innymi nowymi technologiami, podsumowuje 15 lat istnienia na rynku Tindera i innych aplikacji randkowych, i pyta, dlaczego wciąż z nich korzystamy, skoro ich skuteczność łączenia ludzi w pary jest znikoma, a w większości rodzą frustracje, kompulsje oraz lęki, dając w zamian złudzenie przeżycia miłości? Dziś często po rozstaniu młode kobiety i mężczyźni nie idą do baru czy pubu w gronie przyjaciół, tylko ściągają aplikację randkową na telefon.
Wspomniane grono przyjaciół także zdaje się zmieniać, w coraz mniejszym stopniu zaznaczając swoją obecność w naszym życiu. Jak pisze Marisa G. Franco, autorka książki Przyjaźń w czasach samotności. O znaczeniu i budowaniu więzi w dorosłym życiu, nie wystarczy przyłączyć się do jakiejś grupy czy poszukać hobby. „Aby zdobyć przyjaciół, musimy wykonać głębszą pracę – zaakceptować to, jacy jesteśmy, i jak kochamy” (przeł. Ewa Ratajczyk). Od tego zależy, jakie więzi zawieramy, i jakie osoby przyciągniemy. O tym, jak to wygląda w praktyce, gdy jest się mężczyzną, któremu brak męskich przyjaźni, pisze Marek Szymaniak. Wiemy już, także z tekstu w „Piśmie”, że mężczyźni częściej odczuwają samotność niż kobiety i mają większą trudność w nawiązywaniu relacji – tym razem przyglądamy się jednak temu, jak to wygląda z perspektywy mężczyzny, któremu na przyjaźni zależy. Zwłaszcza gdy słyszy, że z wiekiem coraz trudniej o nowe więzi.
W wieku średnim zaczynamy inaczej patrzeć na różne relacje, także na tę najdłuższą w naszym życiu: ze starzejącymi się – jeśli ich mamy – rodzicami. Jak być obecnym w życiu rodzica mimo jego wad, mimo urazy, jaką często do niego czujemy? Jak wspierać go w ostatnich latach życia, jak powiedzieć mu, że się go kocha mimo wszystko, ale także jak się na dobre odciąć od relacji, która nas krzywdzi? O tym Marii Hawranek opowiada psychoterapeutka Katarzyna Miller.
Zostawiliśmy też sobie na deser trochę miłości romantycznej. O najnowszym sezonie amerykańskiego reality show Love Is Blind, którego pierwsza polska edycja, bardzo emocjonująca, właśnie rozgrzewa media społecznościowe, piszę razem z eseistką Karoliną Lewestam. Ale zamiast tradycyjnego pytania, które pada w programie co chwila – „Czy miłość rzeczywiście jest ślepa?” – zastanawiamy się, czemu tak ślepo gonimy za choćby powiewem romantycznej miłości, i czemu ciągle nam jej nie dość. Wychowani w świecie, w którym miłość wydaje się niemal nową religią, wszyscy pożądamy tylko jednego jej modelu. Nawet, jeśli po drugiej stronie zamiast człowieka mówi do nas chatbot. Czy i jak można się zakochać w AI, sprawdza Małgorzata Żarów, konfrontując się z pytaniem, czy mimo braku fizycznej więzi może to być uczucie spełnione.
Tym z Was, którzy chcą spojrzeć na współczesne związki, proponujemy obejrzeć je z fotela gabinetu terapeutki par, Esther Perel, o której pisze Aga Kozak. A na koniec, żeby zwrócić uwagę na silny trend kultury wellness – czyli na światło skierowane na nas – o miłości własnej i przekraczaniu cudzych granic w imię pilnowania własnych, rozmawiam z terapeutką Joanną Gutral. Jak pisze bell hooks, najtrudniej jest widzieć miłość taką, jaka ona jest, i nie mylić jej z troską, przemocą, fałszywym zauroczeniem, przyjaźnią czy fizycznym pragnieniem. Bo wtedy, zamiast szczerze kochać i być kochanym, pozwalamy sobą – zarówno sobie samym, jak i innym – manipulować.
Miłością tak samo jak tym wydaniem warto się dzielić. Zamów wydanie „Wokół miłości” – podaruj je sobie i bliskim.